କ୍ୟାସ ନୋଟ୍ରେ କାହିଁକି ଥାଏ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ରେଖା? ଜାଣନ୍ତୁ ଏହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ
ଡିଜିଟାଲ୍ ପେମେଣ୍ଟ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ, କ୍ୟାସ ନୋଟ୍ ଏବେ ବି ଆମ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଂଶ। ୧୦, ୨୦, ୫୦, ୧୦୦, ୨୦୦ ଓ ୫୦୦ ଟଙ୍କିଆ ନୋଟ୍ ଆମେ ପ୍ରତିଦିନ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିଲେ ବି, ଏହାର ଡିଜାଇନ୍ ପଛରେ ଥିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅର୍ଥକୁ ଅନେକେ ଧ୍ୟାନ ଦେଉନାହାଁନ୍ତି।
*ନୋଟ୍ରେ ଥିବା ଏହି ରେଖା ଓ ଚିହ୍ନ ସାଧାରଣ ନୁହେଁ*
ଭାରତୀୟ କରେନ୍ସି ନୋଟ୍ଗୁଡ଼ିକର ସାଇଡ୍ରେ ଥିବା ରେଖା, ବକ୍ର ଚିହ୍ନ ଓ ବୃତ୍ତାକାର ଆକୃତି ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ସମାନ ନୁହେଁ। ନୋଟ୍ର ମୂଲ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଏହାର ଡିଜାଇନ୍ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ରହିଛି।
*କେଉଁ ନୋଟ୍ରେ କେଉଁ ଚିହ୍ନ?*
୧୦୦ ଟଙ୍କିଆ ନୋଟ୍: ପ୍ରତ୍ୟେକ ଧାରରେ ୪ଟି ସରଳ ରେଖା
୨୦୦ ଟଙ୍କିଆ ନୋଟ୍: ୪ଟି ରେଖା ସହ ମଝିରେ ୨ଟି ଛୋଟ ବୃତ୍ତାକାର ଚିହ୍ନ
୫୦୦ ଟଙ୍କିଆ ନୋଟ୍: ପ୍ରତ୍ୟେକ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ୫ଟି ବକ୍ର ରେଖା
ପ୍ରତ୍ୟେକ ମୂଲ୍ୟର ନୋଟ୍ ପାଇଁ ଭିନ୍ନ ଡିଜାଇନ୍ ରଖାଯାଇଛି, ଯାହା ଭୁଲ୍ ହେବାର ସମ୍ଭାବନାକୁ କମାଏ।
*ଏହି ରେଖାଗୁଡ଼ିକର ମୂଳ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କ’ଣ?*
ନୋଟ୍ରେ ଥିବା ଏହି ବିଶେଷ ରେଖା ଓ ଚିହ୍ନଗୁଡ଼ିକୁ ‘ବ୍ଲିଡ୍ ମାର୍କ’ କୁହାଯାଏ। ଏହା ବିଶେଷକରି ଦୃଷ୍ଟିହୀନ ଓ ଦୃଷ୍ଟିବାଧିତ ଲୋକଙ୍କ ସୁବିଧା ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ କରାଯାଇଛି।
*ସ୍ପର୍ଶ କରି ଚିହ୍ନଟ କରିପାରିବେ ନୋଟ୍ର ମୂଲ୍ୟ*
ଦୃଷ୍ଟିବାଧିତମାନେ ହାତରେ ନୋଟ୍ ଧରି ଏହି ରେଖାଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି ସହଜରେ ମୂଲ୍ୟ ଚିହ୍ନଟ କରିପାରନ୍ତି। ଏହା ସେମାନଙ୍କୁ ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବରେ ଆର୍ଥିକ ଲେନଦେନ କରିବାର ସୁଯୋଗ ଦେଇଥାଏ।
*କେବଳ ଡିଜାଇନ୍ ନୁହେଁ, ଏକ ସାମାଜିକ ଦାୟିତ୍ୱ*
ଭାରତୀୟ ମୁଦ୍ରା ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଥିବା ଏହି ବ୍ଲିଡ୍ ମାର୍କ ଗୁଡ଼ିକ ସମାନତା, ସାମାଜିକ ସଚେତନତା ଓ ସମ୍ବେଦନଶୀଳତାର ଉତ୍ତମ ଉଦାହରଣ।
*ଆଗାମୀଥର ନୋଟ୍ ଧରିଲେ ଧ୍ୟାନ ଦିଅନ୍ତୁ*
ଆମ ହାତରେ ଆସୁଥିବା ପ୍ରତ୍ୟେକ କରେନ୍ସି ନୋଟ୍ କେବଳ ଟଙ୍କା ନୁହେଁ, ଏହା ପଛରେ ଏକ ମାନବିକ ଚିନ୍ତାଧାରା ଲୁଚିଥାଏ। ଆଗାମୀଥର ଯେତେବେଳେ ନୋଟ୍ ହାତରେ ଧରିବେ, ଏହି ଛୋଟ ରେଖାଗୁଡ଼ିକୁ ନିଶ୍ଚୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରିବେ।